چرا و چگونه تکنولوژی اهمیت می‌یابد؟

بحث دربارۀ رابطۀ میان سیاست و تکنولوژی را از جایی باید آغاز کرد، تمییزگذاردن میان سه لایۀ مختلف معناییِ واژۀ «تکنولوژی» در این زمینه مفید است. در ابتدایی‌ترین لایه، «تکنولوژی» به مجموعه‌ای از اشیای فیزیکی یا مصنوعات تکنولوژیک، مانند رایانه‌ها، خودروها، یا دستگاه‌های رأی‌گیری اشاره دارد. در لایۀ بعدی، تکنولوژی شامل فعالیت‌های انسانی می‌شود؛ برای مثال «تکنولوژیِ رأی‌گیریِ الکترونیک»، که به طراحی، ساخت و ادارۀ چنین ماشین‌هایی اشاره دارد. آخرین و نزدیک‌ترین لایۀ معناییِ «تکنولوژی» به خاستگاه یونانیِ آن، یعنی معرفت، اشاره دارد که دربارۀ آن چیزی است که مردم می‌دانند و کاری است که با ماشین‌ها انجام می‌دهند و با فرایندهای تولیدی ارتباط دارد.


قحطی‌های امپریالیستی، گرسنگی‌های سوسیالیستی
بررسی کتاب «مواخذۀ گرسنگی: غذا، عدالت و پول در قرن بیست‌ویکم» نوشتۀ دیوید ریف

جنبش فراگیر علیه فقرِ جهانی تصور می‌کند که جایی فراسوی جناح‌بندی‌های سیاسی قرار گرفته و قادر است از چنین جایگاهی تغییرات اساسی در نظم حاکم بر جهان را توصیه کند. برخی از این افراد در پی جداسازی غذا از بازارِ جهانی هستند و دیگران نیز هواداری نوعی «سرمایه‌داری بشردوستانه» را بر عهده گرفته‌اند که ایده‌های عطوفت‌آمیزِ ناکجاآبادی را در چارچوب سیستم اقتصادی موجود پیشنهاد می‌کند. اما آنچه تمامی انواع گوناگونِ تحلیلِ مسئله فقر را در چارچوب اجماعی فراگیر گرد هم می‌آورد هواداری از برنامه‌های رادیکال سیاسی و در عین حال، امتناع از تفکر مبتنی بر سیاست دربارۀ محدودیت‌های پیش رو است. دیوید ریف در کتاب مواخذۀ گرسنگی اجماع بر سر یافتن راه حل فقرزدایی را به چالش می‌کشد و آن را ایدئولوژیک می‌داند.


پرونده کتاب: صنعت شادی
بررسی کتاب «صنعت شادی: دولت و تجارت‌های بزرگ چگونه به ما بهروزی فروختند» نوشتۀ ویلیام دیویس

صنعت شادی، کتاب جدید ویلیام دیویس، جامعه‌شناس و استاد اقتصادسیاسی دانشگاه لندن است که توجهات بسیاری را به خود جلب کرده است. دیویس در پی این است که دولت و تجارت‌های بزرگ چگونه به ما بهروزی فروختند؟ او می‌گوید کارفرما‌ها بیشتر از هر وقت دیگری در تاریخ، دغدغۀ شادی کارمندانشان را دارند و این طبیعی نیست.


ژیژک: نباید به ترکیه باج داد
جنگ علیه داعش را نباید جدی گرفت

بیانیه‌هایی که درباره جنگ با داعش می‌بینیم، تعجب برانگیزند. تمام ابرقدرت‌های جهان در برابر گروهکی مذهبی قرار گرفته‌اند که منطقه‌ای کوچک و صحرایی را کنترل می‌کند. البته منظور این نیست که نباید بی‌چون‌وچرا داعش را نابود کنیم. اما زمان آن رسیده که سوالاتی جدی را مطرح کنیم: چطور ممکن است داعش برقرار بماند؟


ما کوتوله‌هایی هستیم که بر شانۀ غول‌ها ایستاده‌ایم
با پیشرفت تکنولوژی، پیشگویی‌های بد دربارۀ مرگ خواندن همچنان پابرجاست

عیب‌جویان همواره ایراد می‌گرفتند (و امروزه هم می‌گیرند) که مردم فقط خودشان را با خزعبلات تخدیر می‌کنند، اینکه کتاب‌های بد خوبی را از بین می‌برند، اینکه جوانانی که باید روز و شبشان را صرف مطالعۀ افلاطون و شکسپیر کنند، با رمان‌های عامه‌پسند فاسد می‌شوند. تمدن اگر نگوییم رو به نابودی کامل، قطعاً رو به بلاهت و ساده‌لوحی نهاده بود. متعاقباً معلمان و فروشندگان پرچانه، خیلی زود شروع به تبلیغ کردند که خواندن آثار کلاسیک به مدت ۱۵ دقیقه در روز چه فایده‌ها که ندارد و مدتی بعد دوباره گفتند پرداخت مبالغ هنگفت بابت کتاب‌های بزرگ جهان چقدر خوب است.


من یک ضدِ «ضدِکالای‌تجملی» هستم
چرا کالاهای گران‌قیمت و بی‌استفاده می‌خریم؟

تاریخچۀ شیء با لذت ناشی از آن ارتباط مستقیمی دارد. یکی از بخش‌های بسیار جذاب این تاریخچه نیز، افرادی هستند که پیش از این شیء را لمس کرده‌اند. بسیاری از مؤسسات خیریه با فروش لباس‌های هنرپیشه‌ها پول جمع‌آوری می‌کنند. یکی از این مؤسسات به‌طور معمول، پوشاک حراجی را تمیز می‌کرد؛ اما این کار را به‌سبب مخالفت برخی خریداران متوقف کرد. آن‌ها مایل بودند پوشاک خریداری‌شده را درست همان‌طوری بپوشند که در بدن هنرپیشگان بوده است.


علایقِ غذایی بخشی از شخصیت شما نیستند
«بی ویلسون» در کتاب لقمۀ اول ریشۀ عادت‌های غذایی بدِ ما را در قرن بیستم بررسی می‌کند.

ما بسیاری از علایقمان را در همان مراحل اولیۀ زندگی خود فرا می‌گیریم. شاید خواندن این نکته برای بزرگسالان مأیوس‌کننده باشد: در بازۀ زمانیِ چهار تا هفت‌ماهگی، انسان‌ها به طعم‌ها فوق‌العاده حساس‌اند. مطالعاتی در آلمان نشان دادند که برای اینکه کودک از غذای جدید خوشش بیاید و مایل باشد بعد از چند ماه دوباره از آن بخورد، باید در طول این مدت چند بار آن را چشیده باشد. اکثرِ مردم این فرصت را از دست می‌دهند.


چرا من سکولاریست نیستم
بررسی کتاب «چرا سکولاریست نیستم» نوشتۀ ویلیام کانلی

چرا سکولاریست نیستم (۱۹۹۹)، نقطۀ عطفی در پژوهش دربارۀ سکولاریسم و جامعۀ مدرن بوده است. کانلی در این اثر، از طراحی دوبارۀ سکولاریسم با استفاده از مفهوم «آیینِ تعامل» سخن می‌گوید، سکولاریسمِ جدیدی که در مواجهه با دیدگاه‌های دینی و متافیزیکی، آموزه‌های مختلفِ فراگیر، و تکثر باورها و افکارِ گروهی پذیراتر باشد. چنین تعامل مدنی به این معنا است که وقتی افراد و گروه‌ها دیدگاه‌های خود را در حیطۀ عمومی مطرح می‌کنند، باید بپذیرند که باورهایشان به میدان «مناقشه‌پذیریِ مقایسه‌ای» وارد شده است. آراء کانلی درباره سکولاریسم و نقش آن در گفتمانِ عمومی بصیرت‌زا و برانگیزاننده است؛ اما می‌خواهم بحث کنم که بعضی از نقدهای او به سکولاریسمِ روزگارِ مدرن، در بهترین حالت مناقشه‌برانگیز است و در بدترین حالت، ناموجه.


اومبرتو اکو: ادبیات واقعی دربارۀ بازندگان است
برندگان ابله‌اند؛ چون معمولاً با شانس پیروز می‌شوند.

بیشتر آثار اکو، عرصه‌ای را بازنمایی می‌کنند که در آن شکِ سالم، جای خود را به پارانویا می‌دهد. از نظر اکو، این تکانه‌ای است که اگر می‌خواهیم به حقیقت برسیم، باید خود را در برابر آن مصون کنیم. «انکار نمی‌کنم که توطئه‌ها وجود دارند؛ اما توطئه‌های واقعی کشف می‌شوند. قتل ژولیوس سزار توطئه بود. اتفاقاً توطئه‌ای موفق که بسیار هم مشهور است. توطئه‌های واقعی همیشه کشف می‌شوند. توطئه‌های قوی آنهایی هستند که وجود ندارند و درعین‌حال نمی‌توان ثابت کرد که وجود ندارند.»


مسائل بدون راه‌حل در توافق‌نامۀ آب‌وهوایی پاریس
چه کسی باید هزینه‌های تغییرات آب‌وهوایی را بپردازد؟

«اجلاس تغییرات آب‌وهوایی پاریس» هفتۀ گذشته برگزار شد؛ نخستین توافق‌نامۀ بین‌المللی درباره تغییرات آب‌وهوایی از دهه نود تا کنون. ظاهراً این گفتگوها به نتیجه‌ای فراتر از انتظارات اولیه دست یافت. اما کارشناسان می‌گویند این پیشرفت‌ها به این علت بوده که مسائل آسان راه‌حل خود را یافته‌اند حال آنکه اکنون زمان پرداختن به مسائل دشوار است.


منحنی‌کردنِ هستی‌شناسیِ صاف
بررسی کتاب «حوزه‌های معنا: یک وجودشناسی واقع‌گرای جدید» نوشتۀ مارکوس گابریل

واقع‌گرایی جدید به کسانی که هنوز دچارِ خماریِ جریان‌های مسلط در فلسفۀ قرن بیستم هستند، داروی تقویتی مفرح و محرِّکی می‌دهد. کتاب گابریل، مانند نوشته‌های همکار گه‌گاهِ او، اسلاوی ژیژک، نه‌تنها به‌لحاظ فکری دقیق و منسجم است؛ بلکه فرهنگ عام ژیژک‌طورِ ارجاع و شوخی را شکل داده است. در برخی مواضع، این کتاب به‌طور اصیلی سرگرم‌کننده است و این مسئله به تحریک‌کننده‌بودن استدلال‌هایش کمک می‌کند. این بدان معنا نیست که گابریل سبک منحصربه‌فرد خود را عرضه نمی‌کند. برعکس، او دارای سبکی مخصوص به خود است که از تندروی‌های آشنا برای اسلوونیایی‌ها دوری می‌کند. او همچنین توانایی خود را برای ارائۀ آسان ایده‌های سخت را به صورتی که انگار سخت نیستند به رخ می‌کشد.