ترجمان - آخرين عناوين علم‌وفلسفه http://tarjomaan.com/philosophy_and_science Wed, 01 Apr 2020 15:28:30 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 http://tarjomaan.com/skins/default/fa/fa_default_normal03_28oct_02/ch01_newsfeed_logo.gif تهيه شده توسط پایگاه خبری ترجمان http://tarjomaan.com/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری ترجمان آزاد است. Wed, 01 Apr 2020 15:28:30 GMT علم‌وفلسفه 60 ابن‌سینا، دنیای سوفی، و نیچه‌ای که می‌گفت: «من دینامیتم» http://tarjomaan.com/report/9680/ آیا «دنیای سوفی» فلسفه را به ابتذال می‌کشد؟ اگنس کالارد می‌گوید فیلسوفانِ کلاسیک به‌شدت دشمن ساده‌سازی فلسفه‌اند و به‌هیچ‌وجه نمی‌خواهند فلسفه تبدیل شود به نوعی تفریح یا درمان. پیتر آدامسون روایتی خواندنی از نظام فکری ابن‌سینا نوشته؛ او می‌گوید ابن‌سینا می‌پرسید: چرا چیزها وجود دارند، درحالی‌که می‌توانستند نباشند. پرسش‌های فلسفی ربطی عمیق به سیاست دارند. از نظر جان گری، ایده‌های الهیاتی مسیحیت در تاروپود سکولاریسم جدید ریشه دوانده است. و الکس راس در «بازگشت ابدی نیچه» تفسیرهای سیاسی گوناگون از نیچه را ارزیابی می‌کند. ]]> پربازدیدهای ترجمان علم‌وفلسفه Sat, 14 Mar 2020 04:59:43 GMT http://tarjomaan.com/report/9680/ با بی‌حوصلگی نجنگید. در آغوشش بکشید http://tarjomaan.com/neveshtar/9674/ وقتی چند ماه انتظار کشیده‌اید تا تعطیلات فرابرسد و راهی سفر شوید، کافی است اتفاقی بیفتد و، به‌خاطر آن، معطل شوید یا کلاً قید سفررفتن را بزنید. چه حسی پیدا می‌کنید؟ به این سرخوردگی دقیقاً می‌گویند «ملال». انگیزه‌ای درونتان هست، اما پاسخ درخوری به آن داده نمی‌شود. همه از این احساس فراری‌اند. صنعت سرگرمی، که راهی است برای فرار از ملال، سالانه ۲.۶ تریلیون دلار هزینه می‌تراشد. نیل برتن می‌گوید این کارها بی‌فایده است. به‌جای مبارزه با ملال، باید خودمان را در آن غرق کنیم. ]]> نیل برتن علم‌وفلسفه Wed, 11 Mar 2020 04:40:19 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9674/ جی.ال. آستین می‌پرسید: با کلمات چه کار می‌کنیم؟ http://tarjomaan.com/neveshtar/9673/ حرف‌های روزمره‌ای که به همدیگر می‌زنیم، یا توصیفی که از تجربه‌های معمولی‌مان ارائه می‌دهیم، در ظاهر ساده و روشن‌اند. به همسرمان قول می‌دهیم که برای شام خانه خواهیم بود. یا به همکارمان می‌گوییم که روز قشنگی است، و احساس می‌کنیم سیبی که خورده‌ایم بی‌مزه بوده است. اما اگر همین تجربه‌ها را به آزمونِ تأملات فلسفی بگذاریم، سردرگم می‌شویم. روز قشنگ دقیقاً یعنی چه؟ یا سیب چطور ممکن است بی‌مزه باشد؟ جی. ال. آستین، فیلسوف بریتانیایی می‌کوشید توضیح دهد این حرف‌ها چه معنایی دارند. ]]> گای لانگ‌ورث علم‌وفلسفه Tue, 10 Mar 2020 04:23:44 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9673/ تاریخ زشتی را از زبان امبرتو اکو بشنوید http://tarjomaan.com/barresi_ketab/9671/ زشت‌ها همیشه در تاریخ منفور بوده‌اند. افلاطون می‌گفت نباید دربارۀ زشتی‌ها حرف زد، چون روح را به فساد می‌کشانند. اما از زمان افلاطون تا الآن، هنرنمایی‌های نقاشان و نویسندگان ادبی همان جایی به اوج خود رسیده که زشتی‌ها را به تصویر کشیده‌اند. درواقع، آن‌ها زشتی را «به‌زیبایی» ترسیم کرده‌اند و موجب شدند ما از زشتی «لذت» ببریم، مثل لذتی که از تماشای فیلم‌های ژانر وحشت نصیبمان می‌شود. امبرتو اکو در این نوشته نشان داده چگونه آدم‌ها در زشتی‌های جهان به‌دنبال زیبایی بوده‌اند. ]]> امبرتو اکو علم‌وفلسفه Sat, 07 Mar 2020 05:34:28 GMT http://tarjomaan.com/barresi_ketab/9671/ آیا نشان‌دادن کارهای خوب را همیشه باید به حساب ریاکاری گذاشت؟ http://tarjomaan.com/neveshtar/9661/ یکسری از کارهای خوب را نمی‌شود در پستوی خانه انجام داد. باید به‌ناچار در برابر چشم دیگران دست‌به‌کارشان شد. اینجاست که بلافاصله حمله‌ها شروع می‌شود: «ادای آدم‌خوب‌ها را درنیاور»، «بس است این‌همه تظاهر»، «فکر می‌کنی کسی این ریاکاری‌ها را باور می‌کند؟» و هزاران نیش و کنایۀ دیگر. از طرفی، همیشه پیدا می‌شوند آدم‌هایی که واقعاً در کارهایشان ریا می‌کنند و جز جلب‌توجه نیت دیگری در سرشان نیست. پس چگونه می‌شود بر سر صداقت یا خودنمایی کسی تصمیم گرفت؟ ]]> نیل لوی علم‌وفلسفه Mon, 24 Feb 2020 04:09:06 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9661/ سوسور می‌پرسید: «زبان‌ها چگونه تغییر می‌کنند؟» http://tarjomaan.com/neveshtar/9651/ زبان‌شناس‌ها می‌دانند که تغییرات بسیار کوچک می‌تواند نظام یک زبان را زیر و رو کند و زبانی بدیع و بی‌سابقه پدید آورد. فردینان دو سوسور عاشق پژوهش دربارۀ همین تغییرات بود. اما ازخلال بررسیِ جزییاتِ ناچیز نکته‌هایی بیرون می‌کشید که زبان‌شناسی را در سال‌های پیش‌رویش تبدیل می‌کرد به «علم همۀ علم‌ها». نظریات سوسور آن‌قدر نافذ بود که، خواسته یا ناخواسته، ساختارگرایی قرن بیستم را به چنین اعتقادی رساند: اگر ساختارِ پنهان زبان را کشف کنیم، تمام دیگر ساختارهای جهان خود را به ما نشان خواهند داد. ]]> جان جوزف علم‌وفلسفه Wed, 12 Feb 2020 04:25:16 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9651/ وقتی مرتباً می‌پرسیم «فایدۀ علم چیست؟» باید منتظر بحران حقیقت باشیم http://tarjomaan.com/neveshtar/9647/ «مردم دیگر اعتقادی به پزشکی ندارند». «کسی حرف متخصصان را باور نمی‌کند». «دروغ و تئوری‌های توطئه سرتاپای رسانه و سیاست را گرفته است». «به عصر پساحقیقت خوش آمدید». مدافعان پرشور علم این روزها چنین جمله‌هایی را فراوان به زبان می‌آورند. اما استیون شیپین، مورخ علم دانشگاه هاروارد، چندان اعتقادی به آن‌ها ندارد. او می‌گوید اگر می‌خواهیم وضعیت امروز را بشناسیم، باید سؤالات دیگری بپرسیم. اول از همه، باید بدانیم چطور شد که علم از دانشگاه‌ها بیرون آمد و به شرکت‌های چندملیتی و حکومت‌ها پیوست؟ ]]> استیون شیپین علم‌وفلسفه Sat, 08 Feb 2020 05:22:11 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9647/ هزینۀ واقعی توییت‌هایی که دربارۀ بچه‌هایمان می‌زنیم چقدر است؟ http://tarjomaan.com/neveshtar/9644/ از دست دوستان یا پدر و مادرمان عصبانی می‌شویم، اما نمی‌توانیم عصبانیت‌مان را به خودشان بگوییم، به جایش در شبکه‌های اجتماعی چیزی می‌نویسیم. حوصلۀ حرف‌های طولانی همکارمان را نداریم، به جای تلفن‌زدن، ایمیلی برایش می‌فرستیم. ارتباطاتِ مکتوب به ما آزادی می‌دهد. کمک می‌کند تا خودمان را از مصیبت‌های کنش رودررو خلاص کنیم. ما را از دست آدم‌ها خلاص می‌کند، اما گرفتارِ حرف‌های خودمان می‌کند. فراموشی‌ای در کار نیست، امکان اصلاحی وجود ندارد و ردپایی که به جا گذاشته‌ایم دیگر در اختیارمان نخواهد بود. ]]> اگنس کالارد علم‌وفلسفه Tue, 04 Feb 2020 05:12:46 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9644/ کارخانۀ هیولاسازی چطور کار می‌کند؟ http://tarjomaan.com/neveshtar/9643/ هر کسی ترس‌های مخصوص خودش را دارد. بعضی‌ها از ارتفاع می‌ترسند، بعضی از مار و بعضی از بیماری. این چیزها جانمان را تهدید می‌کند، در برابرشان آسیب‌پذیریم و خطرشان را حس می‌کنیم. اما اگر ناگهان ببینیم گلدان اتاقمان دارد آواز می‌خواند، چه احساسی به ما دست می‌دهد؟ شاید فکر کنیم کسی دارد با ما شوخی می‌کند، اما اگر بفهمیم کلکی در کار نیست، چه؟ غرق وحشت می‌شویم. آن صدا جانمان را تهدید نمی‌کند، اما جهان‌بینی‌مان را به خطر می‌اندازد. هیولاها چنین سازوکاری دارند. ]]> دیوید لیوینگستون اسمیت علم‌وفلسفه Mon, 03 Feb 2020 05:08:43 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9643/ بچه‌ها زلزله‌اند. زلزله را می‌شود پیش‌بینی یا تربیت کرد؟ http://tarjomaan.com/neveshtar/9632/ اگر بچه دارید، حتماً چنین موقعیت‌هایی را تجربه کرده‌اید: با کلی شوق و ذوق، برنامۀ سفر می‌چینید، یا برای جشن تولد بچه‌تان وقت می‌گذارید، اما آن روز بچه‌تان از دندۀ چپ بلند می‌شود. آنقدر نق می‌زند و گریه می‌کند که هزار بار آرزو می‌کنید کاش نیامده‌ بودید سفر، یا آنقدر توی جشن تولد بداخلاقی می‌کند که کلافه می‌شوید. اما چرا هیچ‌کس از این بخش‌های فرزندپروری حرف نمی‌زند؟ از وقت‌هایی که بچه‌ها از الگوهای شیک و اینستاگرامیِ تربیت بیرون می‌زنند؟ ]]> اگنس کالارد علم‌وفلسفه Sun, 19 Jan 2020 04:49:31 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9632/