ترجمان - آخرين عناوين علم‌وفلسفه http://tarjomaan.com/philosophy_and_science Fri, 22 Jun 2018 09:38:50 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 http://tarjomaan.com/skins/default/fa/{CURRENT_THEME}/ch01_newsfeed_logo.gif تهيه شده توسط پایگاه خبری ترجمان http://tarjomaan.com/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری ترجمان آزاد است. Fri, 22 Jun 2018 09:38:50 GMT علم‌وفلسفه 60 جان گرِی: استیون پینکر دربارۀ خشونت و جنگ اشتباه می‌کند http://tarjomaan.com/neveshtar/9026/ استیون پینکر کتاب‌های قطوری می‌نویسد و در آن‌ها با عدد و رقم ثابت می‌کند که خشونت در دنیای امروز از همیشۀ تاریخ کمتر است و نوع‌دوستی بیشتر. جان گری اما نظر دیگری دارد. او استدلال می‌کند که وقتی صحبت از آلام بشری است، و از آن بالاتر، وقتی صحبت از تعداد کسانی است که در اثر خشونت جان داده‌اند، آمارها گمراه‌کننده‌اند، به همان اندازه‌ای که محاسباتِ ریاضیاتی طالع‌بینان باستانی برای پیش‌بینیِ آینده گمراه‌کننده بودند. ]]> جان گری علم‌وفلسفه Wed, 20 Jun 2018 04:32:55 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9026/ ارواح شفابخش http://tarjomaan.com/neveshtar/9018/ با وجود پیشرفت‌های خیره‌کنندۀ دانش پزشکی، همچنان مردمان بسیاری به کارآمدی این علم مشکوک‌اند؛ اعتقادی به آزمایش‌ها و داروهای پزشکان ندارند و درمان‌های سنتی خودشان را ترجیح می‌دهند. چرا مردم حرف‌های به‌ظاهر منطقی پزشکان را قبول نمی‌کنند؟ شاید بخشی از این مسئله در ماهیتِ رازآمیز و رنج‌آلود بیماری نهفته باشد. شاید برای درمان دردهای انسان به چیزی بیش از بررسی‌های علمی بی‌روح نیاز داشته باشیم. ]]> دانیل میسون علم‌وفلسفه Wed, 13 Jun 2018 04:52:18 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9018/ عقل صرفاً بردۀ احساسات است http://tarjomaan.com/barresi_ketab/9016/ وقتی کتاب پینکر، «اینک روشنگری»، را بخوانید، احساس می‌کنید یکی از آن متفکرهای دوآتشۀ روشنگری، دو قرن پیش، در یک غار خوابش برده و حالا در عصر ما بیدار شده. او همچنان هوادار خوش‌بینیِ روشنفکرانی است که خیال می‌کردند وقتی علم به اوج خودش برسد، رنج آدمیزاد هم تمام خواهد شد. روزگار گذشت، علم قله‌هایش را فتح کرد و فقط یکی از رنج‌های بشریت شد جنگ‌های جهانی، با هشتادمیلیون کشته. پینکرِ خوش‌بین چه توجیهی برای این‌همه مصیبت روزگار ما دارد؟ ]]> جان گری علم‌وفلسفه Mon, 11 Jun 2018 04:35:01 GMT http://tarjomaan.com/barresi_ketab/9016/ علیه علم شهروندی http://tarjomaan.com/neveshtar/9010/ «علم شهروندی» تعبیر جدیدی است که اینجا و آنجا تبلیغ می‌شود، جنبشی که مردم عادی را فرا می‌خواند تا در فرایند تحقیقات علمی عظیم مشارکت کنند، داده جمع‌آوری کنند و اندازه‌گیری‌هایشان را به اشتراک بگذارند تا علم را از چنگ نخبه‌گرایان عبوس بیرون بیاورند و آن را «دموکراتیک» کنند. اما وقتی دقیق‌تر نگاه کنیم، تصویر دیگری پدیدار می‌شود: بودجه‌های کلانی که بنگاه‌های اقتصادی بزرگ اختصاص می‌دهند تا بازارهای جدیدی برای فریب مردم و خالی‌کردن جیب آن‌ها بسازند. ]]> فیلیپ میروفسکی علم‌وفلسفه Sun, 03 Jun 2018 05:20:57 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/9010/ آزمایشگاهی به نام دموکراسی؛ گفت‌وگو با اتین بالیبار http://tarjomaan.com/interview/9008/ اتین بالیبار، فیلسوف فرانسوی، از چهره‌های برجستۀ پسامارکسیسم در دوران ماست. نژادپرستی از مهم‌ترین دغدغه‌های فکری اوست و هشدار می‌دهد که ترکیب این گرایش فکری با بازگشت تمایلات ملی‌گرایانه و اوج‌گرفتن سیاست‌های شبه‌فاشسیتی آیندۀ نگران‌کننده‌ای را برای ما رقم خواهد زد. بالیبار در این مصاحبه علاوه بر تشریح دیدگاه خود دربارۀ دنیای امروز، از کتاب‌های قبلی و دوران دانشجویی خود نیز یاد می‌کند. ]]> اتین بالیبار علم‌وفلسفه Sat, 02 Jun 2018 10:36:36 GMT http://tarjomaan.com/interview/9008/ اگر انسان در عصر روشنگری پیشرفت نکرده است، پس پیشرفت اصلاً چیست؟ http://tarjomaan.com/barresi_ketab/9006/ استیون پینکر را پرشورترین حامی دوران روشنگری در حال حاضر می‌دانند. متفکری که معتقد است امروز بهترین دوران زندگی انسان‌ها در طول تاریخ است و به‌خاطر همین اظهارنظر، جنجالی را میان موافقان و مخالفان به‌پا کرده است. اما مهم است که بدانیم وقتی او از اهمیت روشنگری سخن می‌گوید، دقیقاً چه چیز را مدنظر دارد. به یک تعبیر، ارزش روشنگری برای پینکر در این چهار «بن‌مایه» خلاصه می‌شود: عقل، علم، انسان‌گرایی و پیشرفت. ]]> استیون پینکر علم‌وفلسفه Wed, 30 May 2018 04:56:53 GMT http://tarjomaan.com/barresi_ketab/9006/ برونو لاتور: ما هرگز مدرن نبوده‌ایم http://tarjomaan.com/interview/8997/ کسی نمی‌داند واقعاً برونو لاتور چه‌کاره است. دکترایش را در الهیات گرفته است، با دانشمندان دست به یقه شده است، انسان‌شناسان او را از جرگۀ خود می‌دانند، خودش ادعای جامعه‌شناس بودن دارد، و حالا نمایشنامه‌نویسی را هم به کارنامه‌اش اضافه کرده است. فرزند خانواده‌ای که نسل به نسل در کار تولید شراب بوده‌اند، این روزها، پس از بازنشستگی از دانشگاه، بیش از همیشه دلمشغول تغییرات اقلیمی شده است. ]]> برونو لاتور علم‌وفلسفه Sat, 26 May 2018 10:16:25 GMT http://tarjomaan.com/interview/8997/ یک اسلاوی ژیژک دیگر؟ http://tarjomaan.com/barresi_ketab/8772/ پیتر اسلوتردایک، فیلسوف مشهور آلمانی، سال‌هاست که بی‌وقفه در حال نوشتن است. اولین کتاب پرآوازۀ او، «نقد عقل کلبی»، پرفروش‌ترین کتاب فلسفی در آلمانِ پس از جنگ‌جهانی دوم بوده است. اسلوتردایک فیلسوفی غریب با موضع‌گیری‌های غیرمنتظره است که به دلیل نثرِ پیچیده و رازآلودش همیشه در معرض فهم‌های متعارض بوده است. جان گری می‌کوشد با مروری اجمالی، ماحصل افکار او را جمع‌بندی کند. ]]> جان گری علم‌وفلسفه Wed, 23 May 2018 09:56:19 GMT http://tarjomaan.com/barresi_ketab/8772/ مطالعۀ دی‌ان‌ای تصور ما دربارۀ تاریخ انسان را دگرگون خواهد کرد http://tarjomaan.com/neveshtar/8987/ شناخت ما از زندگی انسان‌ها در دوران ماقبل تاریخ بسیار محدود است. اما شاید روش‌های جدید مطالعۀ ژنتیک نیاکان باستانی‌مان بتواند جزئیات جدیدی به تصویر تکه تکۀ ما از آن دوران اضافه کند. آزمایشگاهی در دانشگاه هاروارد، با ابداع راه تازه‌ای در استخراج ژنوم انسان‌های باستانی به این تحول سرعت شگفت‌آوری بخشیده است. به لطف تحقیقات این تیم، یافته‌های ما دربارۀ مهاجرت‌های باستانی سریعاً در حال تغییر است. ]]> کارل زیمر علم‌وفلسفه Sun, 20 May 2018 09:03:10 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/8987/ انسان چیست؟ انبوهی از دیوانگی، با اندکی عقل http://tarjomaan.com/neveshtar/8986/ خیال کنید صبح از خواب بیدار شده‌اید و ناگهان همه‌چیز به بهترین شکلِ ممکن خود تبدیل شده؛ در عصر طلایی به سر می‌برید و حالا دیگر وقت خوشگذرانی است. اما چند روز که می‌گذرد، کسی بی‌مقدمه فریاد می‌کشد: «خب، حالا که چی؟». اینجاست که همه با پیدانکردن یک جواب قانع‌کننده جا می‌خورند، لذت آن چند روزِ شیرین به تلخی بدل می‌شود، و پرسشی کور از درون آدم‌ها سر بر می‌آورد: «چرا نباید این آرمان‌شهرِ دوست‌داشتنی را ویران کنیم؟». ]]> کاستیکا براداتان علم‌وفلسفه Sun, 20 May 2018 02:12:56 GMT http://tarjomaan.com/neveshtar/8986/