پرسیدن سؤال سخت
اگر به هدفی که سال‌هاست می‌خواهیدش نرسیده‌اید، شاید گرفتار یک وهم شده‌اید
چهارشنبه ۱۲ مهر ۱۳۹۶ ۰۸:۴۴
 
«کاری پردرآمد و عالی که با شرایط روحی و روانی من هماهنگ باشد»، «یک ماشین عالی از مارک بی.ام.دبلیو مدل ۲۰۱۷، رنگ مشکلی متالیک، فول آپشن»، «یک حساب بانکی بسیار پرپول». این‌ها بخشی از آرزوهایی بود که یک سارق در دفترچۀ یادداشت‌هایش نوشته بود. واقعیت این است که خیلی از ما اگر از خودمان بپرسیم «در زندگی چه می‌خواهی؟» به همین‌جور جواب‌ها می‌رسیم. اما این فهرست‌ها کمکی به زندگی ما نمی‌کنند. باید سؤال سخت‌تری از خودمان بپرسیم.
تخمین زمان مطالعه : ۹ دقيقه
 
 

کوارتز — همه دوست دارند حالشان خوش باشد. همه می‌خواهند زندگی‌شان آسان و شاد و سبکبار باشد، عاشق شوند و روابط جنسی و عاطفی‌شان معرکه باشد، ظاهر بی‌نقصی داشته باشند پولشان از پارو بالا برود و محبوب و محترم باشند و تحسین‌شان کنند. دلشان می‌خواهد چنان موفق و خودساخته باشند که وقتی وارد جمعی می‌شوند حاضران مثل دریای سرخ که به فرمان موسی دوتکه شد، برایشان راه باز کنند.

این‌چیزها را همه دوست دارند. دوست‌داشتنشان راحت است.

اگر از شما بپرسم «از زندگی چه می‌خواهید؟» و شما هم جوابی بدهید مانند این که «می‌خواهم شاد و خوشبخت باشم و خانواده‌ای خوب و شغلی داشته باشم که دوستش بدارم»، باید بگویم پاسختان آن‌چنان کلّی است که دیگر معنی خاصی نمی‌دهد.

پرسش جذاب‌تری که احتمالاً هرگز به آن فکر نکرده‌اید این است که چه رنج و زحمتی را در زندگی می‌خواهید؟ مایلید برای چه چیزی تلاش و مبارزه کنید؟ به نظر می‌رسد این پرسش نقش تعیین‌کننده‌تری دارد در این که زندگی ما چه چیزی از آب در خواهد آمد.

همه می‌خواهند شغلی عالی و استقلال مالی داشته باشند ولی همه نمی‌خواهند رنج شصت ساعت کار در

پرسش جذاب‌تری که احتمالاً هرگز به آن فکر نکرده‌اید این است که چه رنج و زحمتی را در زندگی می‌خواهید؟
هفته، رفت‌وآمدهای طولانی، کاغذبازی‌های منزجرکننده، بالارفتن از نردبانِ بی‌منطقِ سلسله مراتب اداری و ملال روزمرۀ حضور در جهنمی مکعب‌شکل را تحمل کنند. مردم می‌خواهند بدون خطرکردن، بدون فداکردن و بدون موکول کردن لذت‌ها و ولخرجی‌ها به آینده که لازمۀ انباشت ثروت است ثروتمند شوند.

همه می‌خواهند روابط عاطفی و جنسی خوبی داشته باشند ولی همه مایل نیستند برای رسیدن به این‌جور چیزها، صحبت‌های سخت و جدی و سکوت‌های ناجور و دلخوری و اعصاب‌خردی را تحمل کنند. پس کوتاه می‌آیند. کوتاه می‌آیند و سال‌ها از خود می‌پرسند «اگر چنین می‌شد و چنان می‌شد» و این پرسش بعد از گذشت سالیان آهسته‌آهسته به این پرسش تبدیل می‌شود که «همش همین بود؟» و وقتی وکلای طلاق کارشان را تمام کردند و طرفین حق و حقوقشان را گرفتند می‌گویند «چرا این‌طوری شد؟» خوب دلیلش این است که بیست سال است معیارها و انتظاراتشان را پایین آورده‌اند تا از هر بگومگو و سختی و تلاشی دوری کنند. وگرنه چه دلیل دیگری می‌تواند داشته باشد.

خوشبختی نیازمند تلاش و مبارزه است. نتیجۀ مثبت اثرِ جانبیِ رسیدگی به نتایج منفی است. نمی‌توان همیشه از تجربیات ناخوشایند دوری کرد چون دیر یا زود دوباره به سراغمان می‌آیند.

در بطن تمام رفتارهای انسانی، نیازهای ما کم‌وبیش مشابه است. اداره‌کردن تجربیات مثبت راحت است ولی همۀ ما در اداره‌کردن تجربیات منفی دچار مشکل هستیم. بنابراین احساسات خوبی که آرزو می‌کنیم مشخص نمی‌کنند چه چیزی در زندگی نصیبمان می‌شود، بلکه احساسات بدی که مایلیم و قادریم برای رسیدن به
مردم می‌خواهند بدون خطرکردن، بدون فداکردن و بدون موکول کردن لذت‌ها و ولخرجی‌ها به آینده که لازمۀ انباشت ثروت است ثروتمند شوند
آن احساسات خوب تحمل کنیم تعییین‌کننده هستند.

مردم بدن‌هایی فوق‌العاده می‌خواهند ولی به چنین اندامی نمی‌رسند مگر آن‌که رنج حضور چندین ساعته در باشگاه ورزشی و تلاش جسمانی را بر خودشان هموار کنند، کالری غذایی که می‌خورند را بسنجند و روزشان را با وعده‌های کوچکی که باید بخورند تنظیم کنند.

می‌خواهیم کسب‌وکار خودمان را راه بیاندازیم و از لحاظ مالی مستقل شویم ولی فقط زمانی می‌توانیم یک کارآفرین موفق شویم که خطر کردن، بلاتکلیفی، شکست‌های متوالی و کار طولانی روی چیزی که هنوز نمی‌دانیم موفق خواهد بود یا نه را درک کنیم و بپذیریم.

شریک زندگی می‌خواهیم ولی نخواهیم توانست شخص جالبی را به خود جلب کنیم مگر با فهم و پذیرش ناملایمات عاطفی حاصل از طرد و ردهای مدام و فرسایشی، تنش‌های جنسی که گویی پایانی نخواهند پذیرفت و نگاه‌های خیره به تلفن‌هایی که دیگر زنگ نمی‌خورد. این‌ها بخشی از بازی عشق است. اگر بازی نکنید که نمی‌توانید برنده شوید.

اینکه «می‌خواهید از چه چیزی لذت ببرید؟» موفقیت شما را تعیین نمی‌کند. بلکه پرسش این است که «چه درد و رنجی را می‌خواهید تحمل کنید؟» نه کیفیت تجربیات مثبت بلکه کیفیت تجربیات منفی است که کیفیت زندگی شما را مشخص می‌سازد. مهارت یافتن در سروکله‌زدن با تجربیات منفی همانا مهارت برای زندگی است.

نصایح مزخرف زیادی هست که جان کلامشان این است که «کافیست واقعاً بخواهیدش!»

همه چیزی می‌خواهند و هرکس چیزی را واقعاً می‌خواهد. ولی آگاه نیستند که آنچه می‌خواهند چیست یا بهتر بگویم آگاه نیستند «واقعاً» چه چیزی را می‌خواهند.

زیرا اگر در زندگی مزایای چیزی را بخواهیم باید هزینه‌هایش را هم بپردازیم. اگر اندامی تراشیده می‌خواهیم باید
خوشبختی نیازمند تلاش و مبارزه است. نتیجۀ مثبت اثرِ جانبیِ رسیدگی به نتایج منفی است. نمی‌توان همیشه از تجربیات ناخوشایند دوری کرد چون دیر یا زود دوباره به سراغمان می‌آیند
از عرق و رنج و ورزش صبحگاهی و درد گرسنگی هم خوشمان بیاید. اگر قایق تفریحی دوست داریم باید کار تا نیمه‌شب و اقدامات ریسک‌آمیز تجاری و احتمالاً ناراحت‌کردن یک یا چند هزار نفر را هم دوست داشته باشیم.

اگر ماه‌ها و سال‌هاست که چیزی را می‌خواهید ولی هنوز اتفاقی در آن راستا نیافتاده است و به آن خواسته نزدیک‌تر نشده‌اید، پس شاید چیزی که واقعاً می‌خواهید صرفاً یک رؤیا، آرمانی‌سازی یک وضعیت، تصویری خیالی یا وعده‌ای پوشالی باشد. شاید آن چیزی که می‌خواهید را واقعاً نمی‌خواهید بلکه از خودِ خواستن لذت می‌برید. شاید در واقعیت حتی آن را اصلاً هم نخواهید.

گاهی از آدم‌ها می‌پرسم «چه رنجی را انتخاب می‌کنید؟» آن‌ها هم کمی سرشان را کج می‌کنند و چنان نگاهم می‌کنند گویی دوازده تا دماغ دارم. دلیلم برای پرسیدن این سؤال این است که بسیار بیشتر از آرزوها و رویاها دربارۀ آن شخص اطلاعات به دست می‌دهد. به‌هرحال هرکسی باید چیزی را انتخاب کند. نمی‌توان زندگی بی‌دردی داشت. زندگیِ سراسر گل و بلبل نداریم. و درنهایت همین پرسش دشوار است که اهمیت دارد. پرسش مربوط به لذایذ آسان است و تقریباً همۀ ما پاسخ مشابهی برای آن داریم. پرسش از رنج جذاب‌تر است. می‌خواهید چه رنجی را متحمل شوید؟

این پرسش است که شما را به جایی می‌رساند. پرسشی است که می‌تواند زندگی‌تان را تغییر دهد. چیزی است که من را من و شما را شما می‌کند. چیزی که ما را تعریف می‌کند، از هم جدا می‌سازد و درنهایت دوباره ما را گرد هم می‌آورد.

تقریباً در تمام مدت نوجوانی و جوانی رؤیای موسیقیدان -در اصل ستارۀ راک- شدن داشتم. هر آهنگ خفنی می‌شنیدم که با گیتار نواخته شده بود، چشمانم را می‌بستم و خودم را بالای صحنه و در حال نواختن آن ترانه تصور می‌کردم و جمعیت را می‌دیدم که با رقص انگشتانم روی گیتار از خود بی‌خود شده‌اند. این رؤیا می‌توانست مرا چندین ساعت بی‌وقفه به خود مشغول کند. این
همه چیزی می‌خواهند و هرکس چیزی را واقعاً می‌خواهد. ولی آگاه نیستند که آنچه می‌خواهند چیست یا بهتر بگویم آگاه نیستند «واقعاً» چه چیزی را می‌خواهند
رؤیاپردازی در دوران کالج و حتی پس از اینکه دانشکدۀ موسیقی و نواختن جدی ساز را ترک کردم نیز ادامه پیدا کرد. ولی حتی در آن زمان هم پرسشم این نبود که آیا بالاخره آن بالا و در جلوی چشمان جمعیت فریادکنان خواهم نواخت یا نه بلکه پرسش فقط دربارۀ دیر یا زود آن بود. صبورانه انتظار می‌کشیدم تا بتوانم زمان و تلاشی صرف این کار و رسیدن به نتیجه بکنم. نخست باید درسم را تمام می‌کردم. سپس باید پول درمی‌آوردم و بعد باید زمانی برای تمرین می‌یافتم و بعد . . . و بعد هیچ.

با اینکه بیش از نصف عمرم دربارۀ این موضوع رؤیاپردازی کردم ولی هیچ‌گاه چهرۀ واقعیت به خود نگرفت. زمان زیادی صرف کردم و تجارب منفی بسیاری پشت سر گذراندم تا چرایی این موضوع را دریافتم: من این رؤیا را نمی‌خواستم.

عاشق نتیجۀ کار بودم -تصویرم روی صحنه، جمعیتی که تشویق می‌کند و منی که راک می‌نوازم و روحم را به ترانه می‌دمم- ولی من عاشق روند رسیدن به این نقطه نبودم و به همین دلیل مکرراً شکست خوردم. لعنت که حتی تلاش سختی نکردم و شکست خوردم. اصلاً در کل تلاشی نکردم.

مشقت هرروزۀ تمرین، تدارکات یافتنِ یک گروه و اجراهای تمرینی، رنج یافتن فرصتی برای اجرای زنده و کشاندن مردم به محل و جلب توجهشان. سیم‌های پارۀ گیتار، آمپلیفایرهای خراب، بردن و آوردن بیست کیلو تجهیزات به محل تمرین بدون خودروی شخصی. این کوه سرسخت رؤیاست که برای رسیدن به قلۀ آن، باید یکی دو کیلومتر صعود کرد ولی زمان زیادی صرف کردم تا دریافتم خیلی هم از صعود و کوهنوردی خوشم نمی‌آید. صرفاً از تصورِ قله خوشم می‌آمد.

فرهنگ ما خواهد گفت که نتوانسته‌ام آرزویم را برآورده کنم، خواهد گفت که من جازدم یا اینکه من بازنده‌ام. کتاب‌های خودیاری خواهند گفت که من به قدر کافی جسور نبوده‌ام، مصمم نبوده‌ام یا به قدر کافی به خودم باور نداشته‌ام. جماعت کارآفرین و استارت‌آپی خواهند گفت
حقیقت بسیار ساده‌تر از این حرف‌هاست: گمان می‌کردم چیزی را می‌خواهم ولی معلوم شد که نمی‌خواستم. به همین سادگی
که از سختی‌های رسیدن به رؤیایم ترسیدم و تسلیم شرطی‌سازی اجتماعیِ مرسوم شدم. خواهند گفت حمایت روحی و عاطفی بگیرم، وارد گروه‌های تفکر جمعی شوم و چیزهایی از این قبیل.

ولی حقیقت بسیار ساده‌تر از این حرف‌هاست: گمان می‌کردم چیزی را می‌خواهم ولی معلوم شد که نمی‌خواستم. به همین سادگی.

فوایدش را می‌خواستم ولی زحمتش را نه. نتیجه را می‌خواستم ولی روند رسیدن به آن نتیجه را نه. عاشق پیروزی بودم نه نبرد ولی رسم زندگی این نیست.

ارزش‌هایی که حاضرید برایشان مبارزه و تلاش کنید شما را تعریف می‌کنند. کسانی که از تلاش در باشگاه ورزشی لذت می‌برند به اندامی متناسب خواهند رسید. کسانی که از ساعات کار طولانی و مناسبات پیشرفت اداری و تجاری لذت می‌برند از نردبان ترقی بالا خواهند رفت. کسانی که از استرس‌ها و بلاتکلیفی‌های سبک زندگی هنری لذت می‌برند بالاخره در آن راه موفق خواهند شد.

بحث قدرت اراده یا «شهامت» نیست. موعظه‌ای دیگر مبنی بر «نابرده رنج گنج میسر نمی‌شود» نیست.

صحبت از ساده‌ترین و اساسی‌ترین مولفۀ زندگی است: موفقیت‌هایمان را مبارزاتمان مشخص می‌کنند پس دوست من تلاش‌ها و مبارزاتت را عاقلانه انتخاب کن.


پی‌نوشت‌ها:
* این مطلب را مارک منسون نوشته است و در تاریخ اول ژانویه ۲۰۱۶ با عنوان «You probably know to ask yourself, “What do I want?” Here’s a way better question» در وب‌سایت کوارتز منتشر شده است. وب‌سایت ترجمان در تاریخ ۱۲ مهر ۱۳۹۶ آن را با عنوان «از خودتان بپرسید: در زندگی چه رنج‌هایی را به جان می‌خرم؟» و با ترجمۀ بابک طهماسبی منتشر کرده است.
** مارک منسون (Mark Manson) وبلاگ‌نویس و کارآفرین آمریکایی است که در حوزۀ خودیاری می‌نویسد.

کد مطلب: 8719
 


 
منیره تقی‌پور گیلانی
۱۳۹۶-۰۷-۱۲ ۰۹:۲۷:۵۷
همه‌ی خواسته‌ها که مادی نیست، گاهی همه‌چیز دارید و فقط آرزوی هم‌صحبتی با یک فرد خاص به شما این امکان را می‌دهد که از داشته‌هایتان لذت ببرید؛ آن زمان به فلسفه‌ی انتظار می‌اندیشید. (2506)
 
فرزاد.ش
۱۳۹۶-۰۷-۱۲ ۱۰:۱۲:۳۶
مسیر لذت از رنج می گذرد. لذت از نظر قدما امری عدمی بود، یعنی چیزی نبود جز راحتی از رنج. کسانی که غایت زندگی را لذت میپندارند حقیقت ٱن را به خوبی نشناخته آمد و نمی دانند جز با پذیرش رنج به دست نمی آید. به تعبیر زکریای راری، عاقل کسی است که دنبال لذاتی نمی رود که رنج ناشی از ٱن به لذتش بچربد. (2507)
 
saeid
Norway
۱۳۹۶-۰۷-۱۲ ۱۰:۴۲:۲۷
عاشق پیروزی بودم نه نبرد ولی رسم زندگی این نیست (2508)
 
میلاد
United States
۱۳۹۶-۰۷-۱۲ ۱۶:۵۵:۲۳
یکی از مقالات خوب با ترجمه خوب (2511)
 
روزبه
United States
۱۳۹۶-۰۷-۱۲ ۲۱:۴۲:۴۶
کار وتلاش خمیر مایع سرشت انسان است بدون کار انسان هنوز در شکل اولیه غار نشینی باقی می ماند ثمره کار وتلاش باعث امید به زندگی بهتر وفردایی نوید بخش میدهد (2512)
 
ناصر
۱۳۹۶-۰۷-۱۲ ۲۳:۲۱:۱۶
اما این تمام ماجرا نیست..
این نوشتار این گزاره مشکوک را تداعی میکند:"اگر تو الآن موفق نیستی - با شاخصهای همین نوشتار - به خاطر این است که به اندازه کافی تلاش نکرده ای" در حالی که همیشه بلکه اکثر اوقات چنین نیست.
و آنچه نتیجه را در نهایت رقم میزند جامعه ماست با تمام نابرابریهایش.. (2513)
 
محمد خیرآبادی
۱۳۹۶-۰۷-۱۳ ۰۰:۱۲:۲۲
زندگی ما را علاقه هایمان می سازد
اگر واقعا علاقه مند باشیم جنگیدن و تلاش بی معنا می شود.
جنگیدن یعنی من علاقه ندارم و دارم به زور بدست اش میارم.
دوستی داشتم که از صبح تا شب بیش از 20 نفر رو مشاوره میداد واصلا خسته نمی شد. بهش گفتم چطور می تونی اینکار رو انجام بدی؟ و خسته نشی . گفت من دارم لذت می برم وقتی لذت می برم چرا باید خسته بشم.
ولی وقتی از بیرون بهش نگاه می کنیم می بینیم فردی داره روزی 14 ساعت کار و تلاش می کنه ولی وقتی به عمق میریم می بینیم فردی هست که در تمام زمان کاری اش داره لذت می بره. ممنون از شما که این کامنت رو خوندید. (2514)
 
محسن
United States
۱۳۹۶-۰۷-۱۴ ۰۰:۱۱:۴۶
مقاله ی خوبی بود. ولی گاه عکس این اتّفاق می افتد؛ یعنی فرایند رسیدن به هدف لذّتبخش است ولی وقتی به هدف می رسیم احساس می کنیم دیگر آن قدرها هم برایمان جالب نیست. مثلا برای قبولی در دانشگاه با تمام وجود تلاش می کنیم ولی بعد از قبولی کلاس نمی رویم و درس نمی خوانیم و در کل احساس خوبی نداریم. یا برای نواختن یک قطعه موسیقی بی وقفه تلاش می کنیم ولی پس از تمرین و کسب مهارت، آن قطعه از چشممان می افتد. همینطور ازدواج و فرزندآوری و...
به قول صائب:
لذّتِ دردِ طلب، بیشتر از مطلوب است/ نارسیدن به مطالب ز رسیدن به بود (2516)
 
بهراد
۱۳۹۶-۰۷-۱۴ ۰۲:۵۴:۳۹
چقدر واقعیه! من دوتا مقاله روانشناسی مخالف هم تو این زمینه از ترجمان عزیز خوندم این حرف آخر و زد،ممنونم (2518)
 
کامران
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۶-۰۷-۱۴ ۱۹:۴۲:۴۸
بسیار آموزنده است ولیکن همه چیز در مسیر پرفراز و نشیب زندگی را پاسخ نمیداد و شاید خود قالبی نصیحت گونه دارد.
یا همان چیزهایی که در گویش افراد مسن به افراد کم سن و سال رعایت میشود. (2522)
 
ژاله
۱۳۹۶-۰۷-۱۶ ۱۱:۴۱:۳۹
توی این مدت چند ماهی که مطالب سایت خوب و ارزشمند شمارو میخونم ، این مطلب یکی از بهترین ها و تامل برانگیزترین ها بود
ممنون از زحمات شما (2524)
 
مینا صوفیان
۱۳۹۶-۰۷-۱۷ ۰۸:۲۵:۴۰
بسیار عالی است. سپاس از مقاله ارزشمندتون (2529)
 
یزدان
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۶-۰۷-۳۰ ۱۰:۳۰:۳۱
این مطلب رو برای همه دوستانم فرستادم.بی نظیره (2607)