نمایش خبر در روز :  
ماه :  
سال :  
نوع مطلب :  
بخش :  
صدسال در جست‌وجوی ناخودآگاه: تاریخی روان‌شناختی
۲۸ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۵۶

صدسال در جست‌وجوی ناخودآگاه: تاریخی روان‌شناختی

از میراث فروید برای رشتۀ روان‌کاوی چه باقی مانده است؟ بسیار چیزها و تقریباً هیچ‌چیز. قریب به اتفاق نظریه‌های فروید نتوانسته‌اند درستی و دقت خود را در آزمایش‌ها ثابت کنند، اما مسیرهای تحقیقاتی یا مفاهیمِ کلانی که او تأسیس کرده است، همچنان در روان‌شناسی مهم‌اند. در این میان، یکی از اصلی‌ترین‌ها، «ناخودآگاه» ...

 
پرونده کتاب: پروژۀ خنثی‌سازی؛ رفاقتی که ذهن ما را دگرگون کرد
۲۷ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۰۶

پرونده کتاب: پروژۀ خنثی‌سازی؛ رفاقتی که ذهن ما را دگرگون کرد

مایکل لوئیس در کتاب جدیدش، داستان رفاقتی را روایت کرده است که دنیای پیرامونِ ما را تغییر داد: رفاقت دنیل کانمن و آموس تورسکی. کانمن و تورسکی، شخصیت‌هایی بسیار متضاد با هم داشتند. یکی خوش‌بین و دیگری بدبین، یکی نگران و وسواسی و دیگری مغرور و سرخوش بود. اما دوستی عمیق و هم‌فکری این دو به کشف قوانین شناختی ...

 
نسخهٔ صوتی: فقط نیمی از دوستی‌های جهان «متقابل» است
۲۶ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۰۹

نسخهٔ صوتی: فقط نیمی از دوستی‌های جهان «متقابل» است

لغت‌نامه‌ها می‌گویند مفهومِ متضاد دوستی، دشمنی است. اما حکمت عامیانه ما را از وجودِ «دوستان بدتر از دشمن» باخبر می‌کند که می‌توانند چنان رنج‌ها و آسیب‌هایی به ما برسانند که هیچ‌ غریبه‌ای از دستش برنمی‌آید. در واقع، دوست‌دشمن‌ها بخشِ جدایی‌ناپذیر روابط اجتماعیِ ما هستند. دوستانی که از جهاتی واقعاً به ...

 
اگر آکوئیناس فیلسوف است، چرا متکلمان مسلمان نباشند؟
۲۵ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۴:۰۴

اگر آکوئیناس فیلسوف است، چرا متکلمان مسلمان نباشند؟

شرق‌شناسان می‌گویند فلسفۀ اسلامی بعد از ابن‌رشد دیگر پیش نرفت. اما برتراند راسل پایش را فراتر می‌گذارد و می‌گوید: «فلسفۀ عربی تفکری اصیل به شمار نمی‌آید. مردانی همچون ابن‌سینا و ابن‌رشد صرفاً شارح ارسطو بوده‌اند». از طرف دیگر، فارابی و ابن‌سینا هم متکلمان را فیلسوف نمی‌دانستند. ذهن ما پر شده است از ...

 
آیا ایموجی‌ها فایده‌ای دارند؟
۲۵ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۳۱

آیا ایموجی‌ها فایده‌ای دارند؟

هنوز پیدا می‌شوند کسانی که دوست ندارند در پیام‌های دیجیتالشان از ایموجی‌ها استفاده کنند، اما به‌هرحال، مردم تصمیم خودشان را گرفته‌اند. روزانه بیش از ۶ میلیارد ایموجی میان انسان‌ها رد و بدل می‌شود. تحقیقات و سرمایه‌گذاری‌های گسترده روی آن‌ها انجام می‌شود و نفوذ آن‌ها از نفوذ زبان انگلیسی در جهان بیشتر ...

 
پس چه کسی نگهبان‌ها را نگهبانی کند؟
۲۴ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۴:۲۵

پس چه کسی نگهبان‌ها را نگهبانی کند؟

گفته می‌شود که در دورۀ «پساحقیقت» زندگی می‌کنیم: امواج توجیه، دروغ و مزخرفات از همه جهت بر ما حمله‌ورند. باید در خودمان شکاکیت بپروریم و هر حرفی را صحت‌سنجی کنیم، حتی صحت‌سنج‌ها را هم صحت‌سنجی کنیم. ولی فیلسوف بریتانیایی، سیمون بلک‌برن، با تردید به این ادعا می‌نگرد و می‌گوید این گمان که ما «پسا-»فلان ...

 
رستگاری با ملال
۲۴ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۳۵

رستگاری با ملال

بیش از صد سال پیش، زیمل، جامعه‌شناس آلمانی، در مقاله‌ای هشدار داد که انسان‌ها در کلان‌شهرها توانایی توجه و تمرکز خود را از دست می‌دهند و نگاهی خاکستری بر آن‌ها چیره می‌شود، اما هیاهوی بی‌پایان زندگی، در قرن اخیر، مداوماً رو به افزایش بوده است. چنانکه گاهی حس می‌کنیم دنیا دارد به یک ویران‌شهر عظیمِ تکنولوژیک ...

 
قدرت چطور از فاجعه سود می‌برد؟
۲۳ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۲۳

قدرت چطور از فاجعه سود می‌برد؟

مشهورترین کتاب نائومی کلاین، «دکترین شوک»، روزنامه‌نگاری تحقیقیِ بی‌نظیری است دربارۀ طوفان کاترینا. یکی از بازیگران اصلی آن طوفان، مایکل پنس، به لطفِ انتصابات عجیب و غریبِ ترامپ، امروز برای جهان نامی آشناست. پنس از بزرگترین رهبران چیزی است که کلاین «سرمایه‌داری فاجعه‌مدار» می‌نامد. سرمایه‌داری‌ای که ...

 
روایتی از خلق «دنیای اسلام» به‌عنوان یک کلّ یکدست
۲۲ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۴:۰۲

روایتی از خلق «دنیای اسلام» به‌عنوان یک کلّ یکدست

تا اوایل قرن نوزدهم متفکران اروپایی همچنان ارزیابی‌های مثبتی از اسلام داشتند. مثلاً گوته از پیامبر اسلام به‌عنوان سومین منبع الهام خود یاد می‌کرد. اما، در نیمۀ دوم قرن نوزدهم، دیدگاهی بسیار متفاوت ظهور می‌کند، نگرشی که اسلام را مخالف خرد می‌دانست و پیشرفت‌های اعراب را به تأثیر آریایی‌ها و غیرمسلمانان ...

 
آنجا که موسیقی خشونت است
۲۲ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۹:۱۰

آنجا که موسیقی خشونت است

پژوهشگران تاریخ موسیقی می‌گویند در چند سدۀ گذشته تصور عمومی دربارۀ موسیقی تغییری شگرف کرده است. تا پیش از آن موسیقی همیشه چیزی مبهم و بالقوه خطرناک تلقی می‌شد که نیروهایی شیطانی در آن نهفته است، اما امروزه ما موسیقی را هنری معصوم و جهان‌شمول می‌دانیم. اما نگاهی به همراهی مداومِ موسیقی با جنگ‌ها، کشتارها ...

 
صنعت جدید رتبه‌بندی دانشگاه‌ها
۲۱ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۳:۴۷

صنعت جدید رتبه‌بندی دانشگاه‌ها

برایان لایتر، که بیش از بیست سال در زمینۀ رتبه‌بندی (رنکینگ) دانشگاه‌ها در دو حوزۀ فلسفه و حقوق فعالیت داشته است، در این نوشته به این پرسش می‌پردازد که آیا دانشگاهیان آگاه و متخصص باید در پیمایش‌هایی که برای رتبه‌بندی دانشگاه‌های جهان در علوم انسانی صورت می‌گیرند شرکت بکنند یا نکنند. او مشخصاً به نقد ...

 
وقتی واژه‌ها جواب نمی‌دهند، باید مُرد
۲۱ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۲۵

وقتی واژه‌ها جواب نمی‌دهند، باید مُرد

اگر از آریستوفان، طنزپرداز یونانی، می‌پرسیدید سقراط چگونه آدمی است، برایتان فردی را تصویر می‌کرد که چنان از مسائل واقعیِ انسان‌ها دور است که بر «ابرها» راه می‌رود. برای انسان‌های امروزی هم، واژۀ «فیلسوف» تداعی‌کنندۀ لفاظی‌های پرطمطراقی است که جز انتزاعیاتی پوچ چیزی به دیگران نمی‌دهد. شاید هم این کلماتِ ...

 
تری ایگلتون: گزیده‌ای از مطالب پراکنده
۲۰ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۹:۴۴

تری ایگلتون: گزیده‌ای از مطالب پراکنده

تری ایگلتون از سرشناس‌ترین نظریه‌پردازان ادبی و استاد تمام ادبیات در دانشگاه لنکستر است. علی‌رغم اینکه شهرت او در حوزۀ ادبیات است اما دیدگاه‌ها و تحلیل‌های چپ و مارکسیستی‌اش در حیطۀ فرهنگ، سیاست و دیگر موضوعات مرتبط با سرمایه‌داری هواداران بسیاری را به خود جلب کرده است. نگاه ساختارشکنانۀ او به این ...

 
نسخهٔ صوتی: آیا بیماری می‌تواند مثبت و سازنده باشد؟
۱۹ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۰۴

نسخهٔ صوتی: آیا بیماری می‌تواند مثبت و سازنده باشد؟

هنگامی که تندرست هستیم، بدنِ ما دستوراتمان را به‌آسانی اجرا می‌کند، اما در هنگام بیماریْ بدن در برابر خواسته‌های ما مقاومت می‌کند. سوزان سانتاگ می‌گوید هرکس که زاده می‌شود شهروندی است دوتابعیتی در دو مملکت تندرستی و بیماری و هریک از ما دیر یا زود مجبوریم خود را به‌عنوان شهروندان آن سرزمینِ دیگر معرفی ...

 
استوارت هال: متفکر فرهنگ عامه‌پسند
۱۸ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۳:۵۲

استوارت هال: متفکر فرهنگ عامه‌پسند

این روزها که بحث دربارۀ جایگاه و تأثیر هنرمندان عامه‌پسند در کشورمان داغ است، بهتر است استوارت هال را جدی بگیریم. هال در سال ۱۹۸۳، سلسله‌ای از سخنرانی‌ها را در دانشگاه ایلینوی ارائه کرد که توضیح و تبیینی بودند از مفهومِ جدیدی که از «فرهنگ» ساخته بود. او ده‌ها سال اجازۀ انتشار آن‌ها را نداده بود زیرا ...

 
بهرِ گریه آدم آمد بر زمین
۱۸ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۱۸

بهرِ گریه آدم آمد بر زمین

گریه می‌تواند از سر غم و غصه باشد، همچنین از شادی و خنده. رنج بشری، اشک ترحم به چشم برخی افراد می‌آورد، و اشک خشم از چشم دیگرانی می‌ریزد که مظلوم واقع شده‌اند. گریه گاهی فقط بر اثر خمیازه یا پیاز خُردشده است. اشک نشانه‌ای جهان‌شمول است، اما نه از این جهت که همه جا و همه زمان معنایی واحد دارد. اشک نشانه‌ای ...

 
اثری هنری با بطری‌های پلاستیکی.
۱۷ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۴:۱۶

تا ۲۰۵۰ زیر پلاستیک دفن خواهیم شد

کوچه و خیابان و جنگل و دریا پر شده است از زباله‌هایی که بیشترشان پلاستیکی‌اند و آن‌قدر این منظره‌ها را خراب کرده‌اند که دلمان می‌خواهد تنهایی دست‌به‌کار شویم و جمعشان کنیم. اما تا وقتی ندانیم چقدر از این پلاستیک‌ها در طبیعت رها شده، نمی‌توانیم برایش چاره‌ای بیندیشیم. تحقیق جدیدی به ما می‌گوید، در طی ...

 
منبع: نیویورکر
۱۷ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۹:۱۹

اولین برخوردها مهم است، اما چرا؟

ایمی کادی، روان‌شناس اجتماعی دانشگاه هاروارد، یکی از پربازدیدترین سخنرانی‌های تِد تا امروز را ایراد کرده است. او که ابتدا علاقه‌ای به روان‌شناسی نداشت، پس از تصادفی مهیب، «تصادفاً» جذب این رشته شد. کادی که دربارۀ نحوۀ فهم ما از دیگران پژوهش می‌کند، معتقد است اصلی‌ترین نقش در ارزیابی ما از دیگران را ...

 
پوستر فیلم سینمایی «اگه می‌تونی منو بگیر» ساختۀ استیون اسپیلبرگ
۱۶ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۴:۱۴

نسخهٔ صوتی: اگه می‌تونی منو بگیر

همۀ ما وقتی پایِ فیلم‌هایی مثل «اگه می‌تونی منو بگیر» می‌نشینیم، هر بار که شخصیتِ اصلی با دغل‌بازی و فریب‌کاری از مهلکه می‌گریزد، لبخندی از سرِ تحسین می‌زنیم. اما مگر فریب‌کاری بد نیست، پس تحسینِ چه؟ برخی روان‌شناسان معتقدند که علاقۀ ضمنیِ ما به دغل‌بازان از تمایل و ترس هم‌زمانمان نسبت‌به دغل‌بازی نشئت ...

 
چطور اقتصاد به دین تبدیل شد؟
۱۶ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۰۸:۴۳

چطور اقتصاد به دین تبدیل شد؟

اقتصادان‌ها می‌گویند اقتصاد علمی تمام‌عیار است: بی‌طرف و مبتنی بر شواهد عینی. اما به‌سختی می‌توان این ادعا را پذیرفت، بیش از همه به دلیلِ اختلافاتی که بینِ مکتب‌های مختلف اقتصادی در جریان است. هر مجموعه‌ای از داده‌ها، مجموعۀ رقیبی دارد که صحتش را به خطر می‌اندازد و شانه‌به‌شانۀ هر نظریه‌ای، نظریه‌ای ...