نوشتار

چرا اغلب توصیه‌‌های سواد مالی اشتباه هستند؟

زندگی چیزی فراتر از پس‌‏انداز کردن است

چرا اغلب توصیه‌‌های سواد مالی اشتباه هستند؟ عکس: آتلانتیک.

کتاب‏‌های پرفروش و عامه‌‏پسند در حوزۀ امور مالیِ شخصی توصیه می‏‌کنند که اگر بدهکار هستید اول سراغ بدهی‌‏های کوچک بروید تا برای پرداخت بدهی‏‌های بزرگ انگیزه بگیرید. یا می‏‌گویند تحت هر شرایطی حداقل ۱۰ درصد درآمدتان را پس‌‏انداز کنید. گرچه رهنمون‏‌های این‏‌چنینی لزوماً از نظر راهبردی غلط نیستند ولی جیمز چوی، استاد مدیریت مالی دانشگاه ییل، معتقد است این توصیه‏‏‌ها یک جنبۀ بسیار مهمِ زندگی انسان را نادیده می‌‏گیرند؛ جنبه‌‏ای که شاید باارزش‌‏تر از سال‌‏ها پس‌‏انداز باشد.

درک تامپسن

درک تامپسن

نویسندۀ کتاب موفق سازها

Atlantic

All the Personal-Finance Books Are Wrong

درک تامپسن، آتلانتیک— جیمز چوی، استاد دانشگاه ییل، می‏‌خواست کلاس‌های درسش در زمینۀ امور مالی شخصی به گونۀ دیگری باشد. دوست داشت برنامۀ درسی‌اش ترکیبی باشد از نتایج مقالات تخصصی اقتصاد و نکات کتاب‌های پرفروشِ پرلفت‌ولعاب.

چند سال پیش، دَه‌ها عنوان کتاب عامه‌پسند امور مالی شخصی را، که ده‌ها میلیون نسخه فروخته بودند، با دقت خواند تا بفهمد چه توصیه‌هایی می‌کنند. او می‌گوید «واقعاً به این دنیای توصیه‌ها علاقه‌مند شدم. چقدر فرق داشتند با توصیه‌هایی که ما اساتید دانشگاه دربارۀ پس‌انداز و سرمایه‌گذاری می‌کنیم». دریافت که اکثر کتاب‌های عامه‌پسند نکات مالی‌ای ارائه می‌کنند که یا واقعاً با تحقیقات دانشگاهی فرق دارند یا، به قول خودش، «مثل چی غلط‌اند».

چوی ۵۰ درسِ کتاب‌های پرفروش دربارۀ پس‌انداز، خرج‌کردن و سرمایه‌گذاری را استخراج کرد و آن‌ها را با یافته‌های تحقیقات اقتصادی جریان‌اصلی مقایسه کرد. همین ماه، نتایج کار خود را در مقالۀ علمی‌پژوهشی جدیدی منتشر کرد: «توصیه‌های امور مالی شخصیِ عامه‌پسند در برابر توصیه‌های اساتید دانشگاه» 1. نتیجه‌: اقتصاددانان معمولاً توصیه‌های عقلانی‌تری می‌کنند، زیرا با اعداد و ارقام سروکار دارند؛ پرفروش‌ها توصیه‌های عملی‌تری می‌کنند، زیرا سروکارشان با رفتار انسان است، با تمام آشفتگی و غیرعقلانی‌بودنش.

شاید چشمگیرترین نمونۀ تفاوت میان اقتصاددان‌ها و نویسندگان عامه‌پسند توصیۀ مربوط به بازپرداخت بدهی باشد. چوی می‌گوید، در نظریۀ اقتصادی، خانواده‌ها باید همیشه بازپرداخت بدهی‌های بهره‌بالای خود را در اولویت قرار دهند. هر راهبردی جز این در پیش بگیرند پرهزینه‌تر می‌شود، زیرا به این ترتیب مخارج بهره‌بالا در کنار قبض‌های ماهانه باقی می‌مانند.

اما نویسندگان عامه‌پسندی همچون دِیو رمزی تقریباً رویکرد عکس این را توصیه کرده‌اند. بر اساس روش «گلولۀ برفیِ بدهیِ» 2رمزی، باید بدهی‌ها را از کوچک‌ترین به بزرگ‌ترین بازپرداخت کنید و با صفرکردن حساب‌ها انگیزه و دور بگیرید. این به‌هیچ‌وجه کم‌هزینه‌ترین راهبرد برای حذف بدهی‌ها نیست، خودِ رمزی هم به این نکته اقرار می‌کند. اما شیوۀ گلولۀ برفی بدهی چندان ربطی به بازدهی فنی ندارد، مربوط به کسب اراده است. وقتی افرادی که زیر فشار بدهی‌اند صفرشدن یک حساب کوچک را می‌بینند، این اتفاق چنان به پاداش می‌ماند که انگیزه می‌گیرند به بازپرداخت بدهی‌های بزرگ‌ترشان نیز ادامه دهند.

چوی تأکید دارد که رویکرد رمزی لزوماً از نظر راهبردی غلط نیست، هرچند به‌لحاظ فنی مغلطه‌انگیز است: «به نظرم مثل رژیم غذایی و ورزش است؛ می‌شود به مردم بگویی کل عمرشان بروکلی و مرغ بخارپز بخورند یا برایشان دربارۀ وعدۀ تقلب صحبت کنی تا راضی شوند و انگیزه بیابند به رژیمشان پایبند بمانند».

تأکید آثار پرفروش بر دُورگیری و کسب انگیزه گاهی به توصیه‌های نه‌چندان عقلانی هم می‌انجامد. مثلاً کتاب‌های عامه‌پسند خیلی اوقات اصرار می‌کنند که، تحت هر شرایطی، مردم باید دست‌کم ۱۰ درصد از درآمدشان را پس‌انداز کنند. این راهبرد را می‌توان «تسطیح» نرخ پس‌انداز دانست: اگر از آسمان سنگ هم ببارد، باید مقدار ثابتی از درآمد را بردارید تا به مرور زمان به پس‌انداز عادت کنید.

اما زندگی مسطح نیست، بلکه پستی و بلندی دارد. بسیاری از کسانی که در ۲۵ سالگی درآمدشان به‌زحمت کفاف اجارۀ خانه را می‌دهد در ۴۰ سالگی آن‌قدر ثروتمند می‌شوند که بتوانند خانه‌ای در حومۀ شهر بخرند. بعضی از والدینی که به‌شدت زیر بار مخارج مهدکوک‌اند، با رفتن بچه‌هایشان به مدرسۀ دولتی، ناگهان بخش زیادی از هزینه‌هایشان کم می‌شود. به گفتۀ چوی، به همین دلیل است که اساتید دانشگاه اغلب از نرخ پس‌انداز کم یا حتی منفی برای جوانان دفاع می‌کنند تا در میان‌سالی پس‌انداز بالاتری داشته باشند. این دقیقاً عکس تسطیح نرخ پس‌انداز است، درواقع، تسطیح مصرف است.

این شیوه‌ها صرفاً راهبردهایی هم‌ستیز برای امور مالی شخصی نیستند، بیشتر شبیه فلسفه‌هایی هم‌ستیز برای زندگی‌اند. تسطیح میزان پس‌انداز ریشه در واقعیتی روان‌شناختی دارد: عادات نیازمند انضباط و ممارست‌اند. وقتی اکثر مردم نمی‌توانند در میان‌سالی ناگهان عادات پس‌انداز خود را تغییر دهند، پس معقول است به آن‌ها توصیه کنیم در جوانی از خیر بعضی چیزها بگذرند.

اما تسطیحِ مصرف ریشه در واقعیتی وجودی دارد: هیچ دارایی‌ای کمیاب‌تر از خودِ عمر نیست. آینده نامشخص است و بالاترین اولویت زندگی این نیست که، حتی در بدترین شرایط، نرخ دورقمیِ پس‌انداز را متعهدانه حفظ کنیم، مثلاً اینکه در ۲۳ سالگی شامی به‌یادماندنی با دوستانت بخوری ارزشمندتر از آن است که در ۷۳ سالگی چندصد دلار بیشتر برای بازنشستگی‌ات داشته باشی. طبق این منطق، رویکرد بهتر این است که بودجه را طوری تنظیم کنید که در کوتاه‌مدت راحت و شادمان باشید، حتی اگر گاهی لازم باشد نرخ پس‌اندازتان را از دهه‌ای به دهۀ دیگر (یا از سالی به سال دیگر) تغییر دهید.

شاید این عمیق‌ترین نکتۀ مقالۀ چوی باشد. دلیل موفقیت آثار پرفروش در زمینۀ امور مالی شخصی این است که نظریه و روان‌شناسی را به شکلی در هم می‌آمیزند که سرشت انسان را جدی می‌گیرد و بنابراین مستحق احترامِ اساتید اقتصاد است. ولی آنان که رضایت خود را یک عمر به تعویق می‌اندازند شاید روزی به‌لحاظ پس‌انداز ثروتمند باشند اما به‌لحاظ خاطرات فقیرند، چون لذات زیادی را در این راه قربانی کرده‌اند.

شاید بسیاری از محبوب‌ترین کتاب‌ها در زمینۀ امور مالی شخصی بتوانند مثل نظریۀ اقتصادی عمل کنند: زندگی چیزی فراتر از عادات بهینۀ پس‌انداز است.


فصلنامۀ ترجمان چیست، چه محتوایی دارد، و چرا بهتر است اشتراک سالانۀ آن را بخرید؟
فصلنامۀ ترجمان شامل ترجمۀ تازه‌ترین حرف‌های دنیای علم و فلسفه، تاریخ و سیاست، اقتصاد و جامعه و ادبیات و هنر است که از بیش از ۱۰۰ منبع معتبر و به‌روز انتخاب می‌شوند. مجلات و وب‌سایت‌هایی نظیر نیویورک تایمز، گاردین، آتلانتیک و نیویورکر در زمرۀ این منابع‌اند. مطالب فصلنامه در ۴ بخش نوشتار، گفت‌وگو، بررسی کتاب، و پروندۀ ویژه قرار می‌گیرند. در پرونده‌های فصلنامۀ ترجمان تاکنون به موضوعاتی نظیر «اهمال‌کاری»، «تنهایی»، «مینیمالیسم»، «فقر و نابرابری»، «فرزندآوری» و نظایر آن پرداخته‌ایم. مطالب ابتدا در فصلنامه منتشر می‌شوند و سپس بخشی از آن‌ها به‌مرور در شبکه‌های اجتماعی و سایت قرار می‌گیرند، بنابراین یکی از مزیت‌های خرید فصلنامه دسترسی سریع‌تر به مطالب است.

فصلنامۀ ترجمان در کتاب‌فروشی‌ها، دکه‌های روزنامه‌فروشی و فروشگاه اینترنتی ترجمان به‌صورت تک شماره به‌ فروش می‌رسد اما شما می‌توانید با خرید اشتراک سالانۀ فصلنامۀ ترجمان (شامل ۴ شماره)، علاوه بر بهره‌مندی از تخفیف نقدی، از مزایای دیگری مانند ارسال رایگان، دریافت کتاب الکترونیک به‌عنوان هدیه و دریافت کدهای تخفیف در طول سال برخوردار شوید. فصلنامه برای مشترکان زودتر از توزیع عمومی ارسال می‌شود و در صورتی‌که فصلنامه آسیب ببیند بدون هیچ شرط یا هزینۀ اضافی آن را تعویض خواهیم کرد. ضمناً هر وقت بخواهید می‌توانید اشتراکتان را لغو کنید و مابقی مبلغ پرداختی را دریافت کنید.

این مطلب را درک تامپسن نوشته و در تاریخ ۱ سپتامبر ۲۰۲۲ با عنوان «All the Personal-Finance Books Are Wrong» در وب‌سایت آتلانتیک منتشر شده است و برای نخستین‌بار با عنوان « زندگی چیزی فراتر از پس‏انداز کردن است» در بیست‌‌وپنجمین شمارۀ فصلنامۀ ترجمان علوم انسانی با ترجمۀ علی‏رضا شفیعی‌‏نسب منتشر شده است. وب سایت ترجمان آن را در تاریخ ۲۱ اسفند ۱۴۰۱با همان عنوان منتشر کرده است.

درک تامپسن (Derek Thompson)، روزنامه‌‏نگار آمریکایی، نویسندۀ ثابت آتلانتیک و مؤلف کتاب Hit Makers: How to Succeed in an Age of Distraction است.

پاورقی

  • 1
    Popular Personal Financial Advice Versus the Professors
  • 2
    debt-snowball method

مرتبط

آیا یک کتاب می‌تواند «همه‌چیز» را توضیح دهد؟

آیا یک کتاب می‌تواند «همه‌چیز» را توضیح دهد؟

چرا کتاب‌های «نظریۀ همه‌چیز» محبوب شدند؟

آنچه اول سال به آن نیاز دارید «تصمیم » نیست، «ضدتصمیم» است

آنچه اول سال به آن نیاز دارید «تصمیم » نیست، «ضدتصمیم» است

کمتر سعی کنید خودتان را ارتقا دهید، آن وقت بیشتر از زندگی لذت خواهید برد

شما برای ساختن دنیایی بهتر چه خواهید کرد؟

شما برای ساختن دنیایی بهتر چه خواهید کرد؟

ازخودگذشتن همان خودارتقایی است، معنادارترین و ماندگارترین نوع آن

چه بر سر قرار و مدارهایی می‌آید که اول سال با خودمان می‌گذاریم؟

چه بر سر قرار و مدارهایی می‌آید که اول سال با خودمان می‌گذاریم؟

هر آغاز امید تازه‌ای برای تغییر را در ما زنده می‌کند

خبرنامه را از دست ندهید

نظرات

برای درج نظر ابتدا وارد شوید و یا ثبت نام کنید

گردآوری و تدوین لارنس ام. هینمن

ترجمه میثم غلامی و همکاران

امیلی تامس

ترجمه ایمان خدافرد

سافی باکال

ترجمه مینا مزرعه فراهانی

لیا اوپی

ترجمه علیرضا شفیعی نسب

دیوید گرِیبر

ترجمه علیرضا شفیعی نسب

جو موران

ترجمه علیرضا شفیعی نسب

لی برِیوِر

ترجمه مهدی کیانی

آلبرتو منگوئل

ترجمه عرفان قادری

گروهی از نویسندگان

ترجمه به سرپرستی حامد قدیری و هومن محمدقربانیان

d

خرید اشتراک چهار شمارۀ مجلۀ ترجمان

تخفیف+ارسال رایگان+چهار کتاب الکترونیک رایگان (کلیک کنید)

آیا می خواهید از جدیدترین مطالب ترجمان آگاه شوید؟

بله فعلا خیر 0